{"id":118,"date":"2008-10-18T18:20:16","date_gmt":"2008-10-18T16:20:16","guid":{"rendered":"http:\/\/belki.wordpress.com\/?p=118"},"modified":"2008-10-18T18:20:16","modified_gmt":"2008-10-18T16:20:16","slug":"happy-go-lucky-2008-mike-leigh-ve-biraz-cronenberg-haneke-ve-vs","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/?p=118","title":{"rendered":"Happy-Go-Lucky (2008, Mike Leigh) ve biraz Cronenberg, Haneke ve vs."},"content":{"rendered":"

Maalesef izledi\u011fim ve dinledi\u011fim bir \u00e7ok \u015feyi ilk denedi\u011fimde be\u011fenmeyip, reddediyorum (\u00e7o\u011fu kitapla ili\u015fkim genelde bir kapaktan \u00f6b\u00fcr kapa\u011fa gidene kadar birden fazla g\u00fcn ve mekanda s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcnden \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnmeye f\u0131rsat\u0131m oluyor, bu reddetmeyi de ya\u015fam\u0131yorum). Haziran 21’de Amsterdam’da, gitti\u011fim her \u015fehirde sinemaya gitme gibi bir \u00e7abam var, izledi\u011fim Happy-Go-Lucky <\/em>de maalesef bu sa\u00e7ma itilmeyi ya\u015fad\u0131; bilmiyorum belki beni o esnada konuk eden L\u00fcl\u00fc’ye kurmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m karanl\u0131k, \u0130ngiliz i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 hikayelerini \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 \u00e7izen Mike Leigh fig\u00fcr\u00fcne kendimi kapt\u0131r\u0131p (\u00e7ok merak etti\u011fim di\u011fer filmler gibi hakk\u0131nda bir \u015feyler izlememe tak\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131n sonucuyla) tamamen karanl\u0131k ve koyu k\u0131vaml\u0131 bir film beklentilerle gitti\u011fim sinemada bu “komik” filmi fazlas\u0131yla yad\u0131rgad\u0131m.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Fakat \u00fczerinden zaman ge\u00e7tik\u00e7e filme yava\u015f yava\u015f \u0131s\u0131nmaya ba\u015flad\u0131m (\u00f6ncelikle, itiraf etmem gerekiyor ki, kafamda filmi ve filmi izlerken her aptal espriye an\u0131ra an\u0131ra g\u00fclen seyircileri ayr\u0131\u015ft\u0131rmam san\u0131yorum bunun yolunu a\u00e7t\u0131). Sonra film \u00fczerine r\u00f6portajlar izleyince Sally Hawkins’e hayran oldum, o kadar ince ve detayl\u0131 bir oyunculuk ki farketmem i\u00e7in aylar ge\u00e7mesi gerekti, ya da ben sala\u011f\u0131m. Ge\u00e7en g\u00fcn filmden par\u00e7alar\u0131 yeniden izleyince ise son karar\u0131m\u0131 verdim Mike Leigh belki de ya\u015fayan en iyi oyuncu y\u00f6netmeni ve film \u00e7ok iyi. \u00d6ncelikle bu t\u00fck\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc yalama nedeninin alt\u0131nda yatan neden zaten filmi sevmemin nedeni, filmin ve Sally Hawkins’in ba\u015far\u0131s\u0131 esas\u0131nda. O da Mike Leigh’in oyuncular\u0131 \u00fczerinden, samimi s\u00f6yl\u00fcyorum!, kli\u015fe kal\u0131plar\u0131n i\u015faret etti\u011fi ger\u00e7ekli\u011fin ve inan \u00f6tesinde adeta somut bir d\u00fcnya yaratmas\u0131ndan kaynaklan\u0131yor. Oyuncularla toplan\u0131p karakterlerin ve karakterler aras\u0131 ili\u015fkilerin \u00fczerinden uzun uzun ge\u00e7en, karakterler \u00fczerine filme girmeyecek bir \u00e7ok hikaye yaratan bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n sonucu bu. Okudu\u011fum bir yaz\u0131<\/a> ise kafamda bu filmin Mike Leigh’in filmografisinde nas\u0131l bir yere oturdu\u011funu netle\u015ftirdi, yaz\u0131da tek bir c\u00fcmlede bu filmin “yin” olan Naked’<\/em>\u0131n “yang” oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyordu. Esas\u0131nda her ne kadar al\u0131\u015fmas\u0131 zor olsa da bu g\u00fczel ve \u00f6nemli bir hamle.<\/p>\n

Benzer bir tart\u0131\u015fmay\u0131 Cronenberg \u00fczerinden de yapm\u0131\u015ft\u0131m, Cronenberg’in art\u0131k eskisi gibi “b-movie”lere g\u00f6z k\u0131rpan, yo\u011fun plastik efekt destekli, bilim-kurguya s\u0131zan filmlerinin yerine hikayelerinin tekinsiz k\u0131sm\u0131n\u0131 ger\u00e7ek hayatta arayan, ki bu arama meselesi \u00f6nemli olan, filmler \u00e7ekiyor – yani fantastik, ger\u00e7ek-d\u0131\u015f\u0131 korkunun yan\u0131na ger\u00e7e\u011fin tekinsizli\u011fini eklemliyor. Bir anlamda \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 zaman sadele\u015ferek \u015fa\u015f\u0131rt\u0131yor bu sefer. Bence bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn izlerini Crash<\/em>‘ten, belki de Dead Ringers’<\/em>tan, itibaren ufak ufak g\u00f6rmek, karanl\u0131k olan gittik\u00e7e g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131n i\u00e7inde olmaya ba\u015fl\u0131yor bu d\u00f6nemdeki Cronenberg filmlerinde (Spider<\/em>‘dan itibaren iyice belirgenle\u015fen bu de\u011fi\u015fim genelde son iki Cronenberg filminde, The History of Violence <\/em>ve The Eastern Promises<\/em>, iyice g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ve ele\u015ftirilir olmaya ba\u015flad\u0131). ExistenZ <\/em>her ne kadar ilk bak\u0131\u015fta buna ters g\u00f6z\u00fckse de, filmin sonu esas\u0131nda tam bir kabus: filmin sonunda me\u011ferse her \u015feyin bir sanal ger\u00e7eklik oyunun par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor, oyun(yani film) boyunca birbirlerinin kuyusunu kazan karakterler kazanan\u0131 tebrik edip, el s\u0131k\u0131\u015f\u0131yorlar – esas\u0131nda sahne \u00e7ok tuhaf bir \u015feye i\u015faret ediyor, bu hamleyle birlikte film bir anlamda bitiyor (bu sahne bir anlamda baz\u0131 filmler bittikten sonra jenerikler akarken yap\u0131m a\u015famalar\u0131n\u0131, yap\u0131m hatalar\u0131n\u0131 g\u00f6steren par\u00e7alarla \u00f6rt\u00fc\u015f\u00fcyor), yani filmin il\u00fczyonu da\u011f\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen film devam ediyor. Seyircinin b\u00fct\u00fcn film boyunca gerildi\u011fi, korktu\u011fu durumlar, sevdi\u011fi\/sevmedi\u011fi karakterlerin film taraf\u0131nda da reddini g\u00f6rmek esas\u0131nda filmin en rahats\u0131z edici hamlesi.<\/p>\n

Gene buradan Haneke’nin seneler \u00f6nce yatakhanede bir ka\u00e7 ki\u015fi d\u00fcr\u00fcm yemek yerine VCDsini izlemeyi tercih etti\u011fimiz Funny Games<\/em>‘ine atlamak m\u00fcmk\u00fcn. Film boyunca temiz giyimli, d\u00fczg\u00fcn a\u011f\u0131zl\u0131 iki psikopat\u0131n kural tan\u0131mazl\u0131klar\u0131 film evrenine filmin sonlar\u0131nda yap\u0131lan geri sarma m\u00fcdahelesiyle ta\u015f\u0131n\u0131yordu; burada da \u00e7ok kilit bir \u00e7eli\u015fki var: bahsetti\u011fim m\u00fcdahele seyirciye art\u0131k hi\u00e7 bir kural kalmad\u0131\u011f\u0131 sinyalini verirken, bir yandan da ayn\u0131 m\u00fcdahelinin sadece film evrenine \u00f6zg\u00fc olmas\u0131yla da seyirciye gene izlenilen \u015feyin bir film oldu\u011fu hat\u0131rlat\u0131l\u0131yor; yani, art\u0131k korkunun s\u0131n\u0131r\u0131 yok ama bu sonu\u00e7 olarak sadece bir film. \u0130lk ba\u015fta bizi \u00e7ok etkileyen bu film sonradan Haneke’nin di\u011fer filmlerini g\u00f6r\u00fcnce bende ba\u015fka hisler uyand\u0131rd\u0131. Art\u0131k Haneke’den neredeyse hi\u00e7 hazzetmiyorum, izleyicisini a\u015fa\u011f\u0131layan, onu sindiren, sayg\u0131 duymayan ve kendini \u00e7ok be\u011fenen bir taraf\u0131 var Haneke’nin. Bir kere bu tav\u0131r bence bir y\u00f6netmene uymuyor, bir yazar belki bunu bir nebze ba\u015farabilir ama film ne olursa olsun bir end\u00fcstri, Haneke be\u011fenmedi\u011fi o insanlar\u0131n fonlar\u0131yla \u00e7ekiyor o filmi. Hatta resmen bir yamyaml\u0131k olarak nitelendirilebilecek kendi filmini, yani Funny Games’i<\/em>, yeniden, bu sefer Hollywood i\u00e7in (ilk defa) \u0130ngilizce olarak, \u00e7ekmesi de bu \u00e7eli\u015fkinin bariz bir \u00f6rne\u011fi.<\/p>\n

Haneke, oldu\u011fu yerde seker, yeni bir a\u00e7\u0131l\u0131m yapamaz hatta kendi kendini yeniden \u00fcreterek kurdu\u011fu her \u015feyi y\u0131karken Leigh ve Cronenberg bence do\u011fru bir hamle yap\u0131p de\u011fi\u015ftiler. Belki Haneke de de\u011fi\u015fmek, Hollywood’a girmek ve New York entellekt\u00fcellerince Starbucks’ta tan\u0131nmak istiyordu, bilemiyorum. Ama Leigh ve Cronenberg ger\u00e7ekten hakk\u0131yla i\u015fi kotard\u0131lar. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 Cronenberg’in The History of Violence<\/em>‘\u0131n\u0131 The Eastern Promises’ <\/em>dan daha ba\u015far\u0131l\u0131 buluyorum, ki esas\u0131nda bir \u00e7izgi roman uyarlamas\u0131 oldu\u011funu, \u00e7izgi-roman \u00f6nyarg\u0131s\u0131 olan insanlara \u00f6nyarg\u0131m var, biliyor muydunuz? Bence de\u011findi\u011fi noktalar daha sa\u011flam ve tutarl\u0131. Happy-Go-Lucky <\/em>ise Leigh’in ger\u00e7ekten bir usta oldu\u011funun kan\u0131t\u0131, b\u00fct\u00fcn filmografisine yeni anlamlar ekleyen, eski filmlerinin duru\u015fu sa\u011flamla\u015ft\u0131ran\u00a0 bir film.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Maalesef izledi\u011fim ve dinledi\u011fim bir \u00e7ok \u015feyi ilk denedi\u011fimde be\u011fenmeyip, reddediyorum (\u00e7o\u011fu kitapla ili\u015fkim genelde bir kapaktan \u00f6b\u00fcr kapa\u011fa gidene kadar birden fazla g\u00fcn ve mekanda s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcnden \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnmeye f\u0131rsat\u0131m oluyor, bu reddetmeyi de ya\u015fam\u0131yorum). Haziran 21’de Amsterdam’da, gitti\u011fim her \u015fehirde sinemaya gitme gibi bir \u00e7abam var, izledi\u011fim Happy-Go-Lucky de maalesef bu sa\u00e7ma itilmeyi ya\u015fad\u0131; […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[20],"tags":[63,83,99],"class_list":["post-118","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sinema","tag-cronenberg","tag-haneke","tag-leigh","post-preview"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p1L0f7-1U","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":false,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/118","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=118"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/118\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=118"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=118"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pasajlar.net\/belki\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=118"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}